Қазіргі заманауи заңдар пайда болмай тұрып, қазақ қоғамы ғасырлар бойы әдет-ғұрып құқығына — Дала заңына бағынған. Бұл жүйенің шыңы — Тәуке ханның тұсында жүйеленген «Жеті жарғы» заңдар жинағы болды.Дала заңының қазіргі сот жүйесінен басты өзгешелігі — онда түрме деген түсінік болмаған. Барлық дау-жауапты шешендігімен және әділдігімен танылған билер соты шешкен. Жазаның негізгі түрі қылмыскерді қоғамнан оқшаулау емес, жәбірленуші тарапқа материалдық және рухани өтемақы (құн) төлету болды. Ең ауыр жаза — елден аластату. Билер соты тек жазалап қана қоймай, екі жақты бітістіруді, қоғамдағы тепе-теңдікті сақтауды көздеген. Бұл — дала демократиясының алтын діңгегі еді.


